در جنگ کمبود کالا نداشتیم | کاهش قدرت خرید مردم، مهم‌ترین چالش پیش روی اصناف

به گزارش خبرنگار اقتصادآنلاین، آیین گرامیداشت روز ملی اصناف امروز دوشنبه یکم تیرماه ۱۴۰۵ با حضور مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور کشور، محمد اتابک وزیر صنعت، معدن و تجارت، قاسم نوده فراهانی رئیس اتاق اصناف ایران، صمد حسن‌زاده رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران، دیگر اعضای هیئت دولت، مجلس و فعالان اقتصادی و بازرگانی در سالن اجلاس سران برگزار شد؛ نشستی که بخش عمده آن به نقش اصناف در مدیریت بازار طی جنگ اخیر، تاب‌آوری اقتصادی کشور و همچنین جایگاه این بخش در مسیر بازسازی و توسعه اقتصاد اختصاص داشت.

نقش اصناف در حفظ تعادل بازار

محمد اتابک، وزیر صمت، در این مراسم با اشاره به شرایط ویژه برگزاری روز ملی اصناف در سال جاری، تجربه جنگ اخیر را یکی از مهم‌ترین آزمون‌های پیش روی زنجیره تأمین کشور دانست و گفت: ساختار تولید، توزیع و تأمین کالا در این دوره تحت فشار قرار گرفت، اما توانست از این آزمون عبور کند. با این حال، لازم است نقاط قوت این شبکه تقویت و ضعف‌های موجود هرچه سریع‌تر برطرف شود.

اتابک با تأکید بر اینکه کارآمدی زنجیره تأمین در گرو هماهنگی میان سه حلقه تولید، توزیع و مصرف است، اظهار کرد: هرگونه اختلال در هر یک از این بخش‌ها به سرعت خود را در بازار نشان می‌دهد. در این میان، اصناف به دلیل ارتباط مستقیم با تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان، نقش تعیین‌کننده‌ای در حفظ تعادل بازار دارند.

وی افزود: عملکرد شبکه صنفی در روز‌های جنگ نشان داد که اصناف تنها یک حلقه توزیعی نیستند، بلکه بخشی از زیرساخت اقتصادی کشور محسوب می‌شوند. استمرار عرضه کالا در سراسر کشور و جلوگیری از بروز اختلال جدی در بازار، بخشی از نتایج حضور مؤثر اصناف در این دوره بود.

اتابک در ادامه به نقش مردم در مدیریت بازار اشاره کرد و گفت: در بسیاری از کالا‌ها شاهد شکل‌گیری رفتار‌های هیجانی و تقاضا‌های غیرمتعارف نبودیم و همین موضوع فشار بر زنجیره تأمین را کاهش داد. آنچه در مدیریت بازار طی هفته‌های اخیر رقم خورد، حاصل همکاری سه ضلع اصلی یعنی دولت، مردم و اصناف بود.

وزیر صنعت، معدن و تجارت یکی از مهم‌ترین درس‌های جنگ اخیر را بازتعریف مفهوم تاب‌آوری اقتصادی دانست و تصریح کرد: تاب‌آوری تنها به ظرفیت تولید وابسته نیست، بلکه شبکه توزیع، مدیریت تقاضا، اعتماد عمومی و مشارکت مردم نیز از ارکان اصلی آن به شمار می‌روند.

اتابک با اشاره به گستردگی شبکه صنفی کشور خاطرنشان کرد: میلیون‌ها فعال صنفی در شهر‌ها و روستا‌های کشور حضور دارند و این ظرفیت بزرگ در شرایط عادی کمتر دیده می‌شود، اما در شرایط بحرانی اهمیت واقعی خود را نشان می‌دهد.

وی همچنین بر ضرورت مدیریت مصرف تأکید کرد و گفت: در برخی حوزه‌ها، مدیریت مصرف به اندازه افزایش تولید اهمیت دارد. در شرایطی که کشور برای حفظ پایداری زنجیره تأمین و صیانت از منابع خود تلاش می‌کند، اصلاح الگوی مصرف نیز یک ضرورت اقتصادی محسوب می‌شود.

اتابک با اشاره به ارتباط مستمر اصناف با مردم افزود: این شبکه ظرفیت کم‌نظیری برای فرهنگ‌سازی و هدایت الگوی مصرف دارد و می‌تواند در جلوگیری از شکل‌گیری تقاضا‌های غیرواقعی و هدایت مصرف به سمت نیاز‌های واقعی جامعه نقش مؤثری ایفا کند.

وزیر صمت همچنین با اشاره به تأکید رئیس‌جمهور بر استفاده بیشتر از ظرفیت تشکل‌ها و شبکه‌های مردمی در اداره اقتصاد گفت: تجربه جنگ اخیر اهمیت این نگاه را بیش از گذشته آشکار کرد. حفظ ثبات بازار، کنترل زنجیره تأمین و مدیریت تقاضا بدون همکاری اصناف امکان‌پذیر نیست.

وی در ادامه به تجربه اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی اشاره کرد و گفت: اصناف در این طرح نیز نقش مهمی در تسهیل دسترسی مردم به کالا‌های اساسی ایفا کردند و نشان دادند که می‌توانند در اجرای سیاست‌های ملی مشارکت مؤثری داشته باشند.

اتابک تأکید کرد: عملکرد اصناف در روز‌های جنگ، سرمایه‌ای ارزشمند در قالب اعتماد مردم و اعتماد دولت برای این بخش ایجاد کرده است و هرچه این مسئولیت‌ها با شفافیت، انسجام و کارآمدی بیشتری دنبال شود، زمینه نقش‌آفرینی گسترده‌تر اصناف در اقتصاد کشور نیز فراهم خواهد شد.

برگزاری بیش از 100 جلسه اصناف با پزشکیان

در ادامه این مراسم، قاسم نوده فراهانی رئیس اتاق اصناف ایران با اشاره به تعامل گسترده دولت و فعالان صنفی در ماه‌های گذشته گفت: از آغاز به کار دولت چهاردهم تاکنون بیش از ۱۰۰ جلسه میان اصناف و رئیس‌جمهور برگزار شده و بسیاری از مطالبات این بخش در دستور کار دولت قرار گرفته است.

فراهانی با بیان اینکه اصناف صرفاً یک شبکه اقتصادی نیستند، اظهار کرد: جامعه صنفی کشور نهادی فرهنگی، اجتماعی و تاریخی است که همواره در متن مردم حضور داشته و از دوران دفاع مقدس تا بحران‌های سال‌های اخیر در کنار کشور ایفای نقش کرده است.

فعالیت 3 میلیون واحد صنفی در کشور

وی با اشاره به جایگاه اصناف در اقتصاد کشور افزود: بیش از سه میلیون واحد صنفی در کشور فعالیت می‌کنند و بخش خدمات و کسب‌وکار‌های خرد با سهم ۵۴ درصدی از اشتغال، بزرگ‌ترین بخش اشتغال‌زای اقتصاد ایران به شمار می‌رود. میلیون‌ها خانوار نیز معیشت خود را از این مسیر تأمین می‌کنند.

رئیس اتاق اصناف ایران با تشریح اقدامات انجام‌شده در جریان جنگ اخیر خاطرنشان کرد: اتاق اصناف، اتحادیه‌ها و بسیج اصناف به‌صورت مستمر وضعیت بازار، تولید، تأمین کالا‌های اساسی و مخاطرات احتمالی زنجیره تأمین را رصد می‌کردند و گزارش‌های لازم در اختیار دستگاه‌های مسئول قرار می‌گرفت.

وی تأکید کرد: در جریان جنگ اخیر هیچ‌گونه کمبود کالایی در کشور مشاهده نشد و روند تأمین کالا‌های مورد نیاز مردم بدون اختلال جدی ادامه یافت.

نوده فراهانی همچنین از فعالیت گسترده شبکه‌های نظارتی خبر داد و گفت: از نهم اسفندماه سال گذشته تاکنون بیش از ۲۴۸ هزار بازرسی از واحد‌های صنفی انجام شده است. در این مدت بیش از ۸۰ هزار پرونده شکایت مورد رسیدگی قرار گرفته و پرونده متخلفان نیز برای برخورد قانونی به سازمان تعزیرات حکومتی ارجاع شده است.

وی با تأکید بر لزوم تفکیک میان گرانی و گران‌فروشی افزود: اتاق اصناف همواره تلاش کرده این دو موضوع از یکدیگر تفکیک شود و نظارت‌ها نیز با همین رویکرد دنبال شده است.

آمار صنف هایی که در جنگ خسارت دیدند

رئیس اتاق اصناف ایران در بخش دیگری از سخنان خود به خسارت‌های وارد شده به فعالان صنفی اشاره کرد و گفت: چهار هزار و ۵۶۰ واحد صنفی در نقاط مختلف کشور دچار آسیب شدند که بخش قابل توجهی از واحد‌هایی که خسارت کمتری دیده بودند، با مشارکت و حمایت خود اصناف بازسازی شدند.

فراهانی همچنین مهم‌ترین چالش‌های پیش روی اصناف را کاهش قدرت خرید مردم، افزایش هزینه‌های تولید، مشکلات تأمین سرمایه در گردش و ناترازی انرژی عنوان کرد و گفت: حمایت از اصناف در عمل حمایت از تولید، اشتغال و معیشت خانوار‌های ایرانی است.

نقش اصناف در جنگ 40 روزه

در بخش دیگری از این مراسم، صمد حسن‌زاده رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران نیز با تأکید بر جایگاه تاریخی اصناف گفت: اصناف بخشی از هویت فرهنگی و اجتماعی ایران هستند و در تمام مقاطع حساس کشور، مسئولیت اجتماعی خود را به خوبی ایفا کرده‌اند.

حسن‌زاده با اشاره به نقش اصناف در جریان جنگ اخیر افزود: همان‌طور که نیرو‌های مسلح از مرز‌های کشور دفاع می‌کنند، امنیت اقتصادی نیز نیازمند حضور فعالان حوزه تولید، تجارت و توزیع است و اصناف در این میدان عملکرد موفقی از خود بر جای گذاشتند.

وی با بیان اینکه اقتصاد کشور اکنون وارد مرحله‌ای تازه شده است، اظهار کرد: ایران بیش از هر زمان دیگری به بازسازی اقتصادی، سرمایه‌گذاری و ارتقای بهره‌وری نیاز دارد و اصناف می‌توانند در این مسیر نقشی کلیدی ایفا کنند.

رئیس اتاق ایران با تأکید بر اهمیت توسعه بهره‌وری در شبکه توزیع کشور گفت: کاهش هزینه‌ها، افزایش شفافیت و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین می‌تواند هم به نفع تولیدکنندگان و هم به نفع اصناف باشد.

وی در پایان با اشاره به چشم‌انداز تعاملات اقتصادی کشور اظهار کرد: در صورت فراهم شدن شرایط مناسب و گسترش همکاری‌های اقتصادی، فرصت‌های جدیدی برای حضور اقتصاد ایران در بازار‌های بین‌المللی ایجاد خواهد شد و اصناف باید از هم‌اکنون خود را برای فعالیت در فضای رقابتی جدید آماده کنند.