به گزارش خبرنگار مهر، برنامه «بیحاشیه» با اجرای مهدی صبایی از شبکه نسیم پخش می شود و در آن، روحانیون در کنار مجری و کمدینها قرار گرفتهاند و تلاش دارند تا موضوعاتی مانند خانواده، سبک زندگی، تربیت فرزند و روابط اجتماعی را با زبانی متفاوت مطرح کنند.
سعید مظاهری تهیهکننده و کارگردان «بیحاشیه» درباره ایده شکلگیری این برنامه و استفاده از طنز در آن به خبرنگار مهر گفت: ایده اصلی از یک سؤال شروع شد؛ اینکه چرا وقتی میخواهیم درباره موضوعاتی مثل خانواده، تربیت، روابط اجتماعی و سبک زندگی صحبت کنیم، معمولاً سراغ قالبهای جدی، گفتگومحور و سخنرانی میرویم. آیا نمیشود همین مفاهیم را کوتاهتر، صمیمیتر و جذابتر با مخاطب در میان گذاشت؟
وی اضافه کرد: تلویزیون در سالهای گذشته برنامههای طنز مختلفی داشته که از نظر محتوایی هم آثار خوبی بودهاند، اما استفاده از ظرفیت طنز مبلغان دین برای انتقال مفاهیم دینی، اخلاقی و اجتماعی کمتر تجربه شده است. مبلغان دینی از سالهای دور در منبر، مسجد و ارتباط چهرهبهچهره با مردم از طنز و شوخی استفاده کردهاند. این ظرفیت کمتر به قاب تلویزیون آمده و حضور روحانیون در رسانه بیشتر در قالب سخنرانی، گفتگو و بیان مستقیم مفاهیم دینی بوده است.
این تهیه کننده بیان کرد: ما تلاش کردیم این تجربه را به یک قالب تلویزیونی تبدیل کنیم که مخاطب را همراه کند، او را بخنداند و بعد به یک نکته جدی درباره زندگی روزمره برساند. فکر کردیم میتوان همان حرفهای مهم دینی و اخلاقی را به زبان دیگری گفت؛ زبانی کوتاه، صمیمی، طنزآمیز و نزدیک به تجربه روزمره مردم. قرار نیست طنز جای محتوای دینی را بگیرد، بلکه طنز برای ما ابزاری است تا پیام را مؤثرتر به مخاطب امروز منتقل کنیم.
وی درباره چرایی انتخاب طنز عنوان کرد: مخاطب امروز ذائقههای متفاوتی دارد و بخش قابل توجهی از ارتباط مردم با رسانه از طریق محتوای کوتاه، تصویری، سریع و سرگرمکننده شکل میگیرد. اگر قرار است مفاهیم دینی در حوزه اجتماعی و سبک زندگی حضور مؤثرتری داشته باشند، باید زبانها و قالبهای متنوعتری برای بیان آنها پیدا کنیم. البته اصل این قالب به صورت منبر با نشاط از گذشته وجود داشته است و ما فقط تلاش کردهایم آن را در قاب تلویزیون تجربه کنیم.
مظاهری یادآور شد: در «بیحاشیه» طنز هدف نیست؛ وسیله است. نمیخواهیم فقط مردم را بخندانیم، بلکه میخواهیم از خنده به یک نقطه جدیتر برسیم. یک مسئله خانوادگی که بسیاری از مردم تجربهاش کردهاند، میتواند نقطه شروع یک روایت طنز باشد و در نهایت مخاطب را به یک سؤال اخلاقی یا دینی برساند. در اینجا طنز تبدیل به پلی میان زندگی روزمره و یک مفهوم دینی میشود.
وی ادامه داد: تلاش کردیم پیام را از فضای انتزاعی خارج کنیم و به زندگی واقعی مردم نزدیک شویم. موضوعاتی مثل خانواده، تربیت فرزند، احترام، مسئولیتپذیری، دروغ، قضاوت، چشموهمچشمی و روابط اجتماعی، فقط موضوعات سخنرانی نیستند بلکه در زندگی روزمره ما اتفاق میافتند. ما هم در «بیحاشیه» تلاش کردیم همین موقعیتها را با زبان طنز روایت کنیم. مخاطب باید بتواند با خودش بگوید «این اتفاق برای من هم افتاده» یا «من هم چنین رفتاری داشتهام». وقتی این ارتباط شکل بگیرد، پیام دینی به زندگی شخصی و روزمره مخاطب نزدیکتر میشود.
مظاهری درباره حضور روحانیون در قالبی متفاوت بیان کرد: روحانیون ظرفیتهای تبلیغی بیشتری از حضور صرفاً در قالب سخنرانی دارند. یک روحانی میتواند با مردم گفتگو کند، روایت کند، شوخی کند و درباره مسائل روزمره زندگی صحبت کند و در عین حال هویت و جایگاه دینی خود را حفظ کند.
وی ادامه داد: ما میخواهیم این امکان را در تلویزیون تجربه کنیم. روحانیای که تجربه انتقال مفاهیم دینی با زبان طنز و ارتباط چهرهبهچهره با مردم را دارد، میتواند یک مسئله واقعی از زندگی را مطرح کند، با زبان طنز به آن نزدیک شود و در نهایت همان نقش اصلی خود، یعنی تبلیغ و کمک به بهتر شدن زندگی انسان، را دنبال کند.
مظاهری در پایان درباره نگرانی از سطحی شدن مفاهیم دینی در نتیجه استفاده از طنز عنوان کرد: این یکی از مهمترین نگرانیهایی بود که از ابتدا داشتیم و همچنان هم باید به آن توجه کنیم. اگر طنز صرفاً برای خنداندن استفاده شود، میتواند محتوا را سطحی کند. برای همین تلاش کردیم طنز در خدمت محتوا باشد، نه اینکه محتوا در خدمت طنز قرار بگیرد. نمیخواهیم برای رسیدن به خنده از هر چیزی استفاده کنیم. خنده برای ما نقطه پایان نیست بلکه قرار است مخاطب را به سمت فکر کردن ببرد.
