به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی خانه سینما، نشست «کتاب و سینما؛ آنها که میخرند آنها که میفروشند» با حضور رسول صدرعاملی کارگردان سینما، حسین سناپور نویسنده حوزه ادبیات داستانی و مرتضی فرشباف کارگردان و کارشناس عصر روز گذشته شنبه ۲۷ تیر در خانه سینما برگزار شد.
رسول صدرعاملی کارگردان اثر اقتباسی «زیبا صدایم کن» عنوان کرد: بخشی از موفقیتهای این فیلم را مدیون رمان آن میدانم و ارکان درام در «زیبا صدایم کن» به رمان وفادار است. نویسنده نباید انتظار داشته باشد فیلمساز اثر او را ترجمه کند زیرا سینما زبان و ویژگیهای خاص خود را دارد و فیلمساز باید بر اساس نگاه و دریافت خود از قصه، اثرسینمایی خلق کند.
روایت صدرعاملی از یک خلأ بزرگ
صدرعاملی با بیان اینکه هیچ نویسنده و کارگردانی نمیتواند همه قصهها و رمانها را بخواند، بیان کرد: به همین دلیل در دنیا آژانسهایی وجود دارد که کار آنها مطالعه رمانها و داستانهای مختلف است. آنها با توجه به شناخت خود از نویسندهها و ژانر به مطالعه آثار ادبیات داستانی میپردازند و حیطه کاری هر آژانس نیز متفاوت است. برخی از آنها تنها روی یک ژانر، به عنوان مثال آثار مربوط به کودکان تمرکز دارند.
وی یادآور شد: سینمایی که به سراغ ادبیات و مقوله اقتباس میرود، گونهای از سینما است که به دنبال جذب مخاطب است. سینمای افرادی نظیر عباس کیارستمی و جعفر پناهی متکی بر نظریهپردازی فیلمساز تاکید داشتند اما سینمایی که وابسته به چرخه اقتصادی است به سراغ اقتباس میرود و این مقوله بسیار جذاب است؛ چراکه در این صورت با مخاطبانی مواجه هستیم که کتاب را مطالعه کردهاند و حالا میخواهند برگردان تصویری آن را روی پرده تماشا کنند و تعداد افراد اینچنینی در ارتباط با کتابهای موفق و آثار پرفروش کم نیست.
کارگردان نباید مترجم نویسنده باشد
در ادامه حسین سناپور درباره ارتباط میان نویسنده و فیلمساز در اقتباسهای سینمایی، گفت: من معتقدم کارگردان نباید مترجم نویسنده باشد و قرار نیست فیلمساز، داستان را عین به عین به تصویر بکشد.
وی با بیان اینکه معتقد است کتاب کار خودش را انجام میدهد و خیلی در کار فیلمساز دخالت نمیکند، بیان کرد: کسانی که با سینما آشنایی ندارند، معمولا انتظار دارند فیلم دقیقا شبیه داستان آنها باشد اما این نگاه درستی به اقتباس نیست. سینما زبان مستقل خود را دارد و فیلمساز باید بتواند برداشت خود را از یک اثر ادبی ارائه دهد.
این نویسنده یکی دیگر از دلایل کمرنگ بودن اقتباس در سینمای ایران را وضعیت داستاننویسی دانست و گفت: رایج نبودن ژانرنویسی در داستاننویسی نیز یکی از دلایل این مسئله است. البته داستاننویسی ما در سالهای اخیر بیشتر به سمت ژانر جنایی رفته و این میتواند زمینه متفاوتی برای اقتباس ایجاد کند.
ضرورت وجود واسطهای برای پیوند میان ادبیات و سینما
مرتضی فرشباف که مدیریت جلسه را بر عهده داشت درباره ارتباط میان نویسنده و امکان اقتباس سینمایی از آثار ادبی گفت: قطعا این موضوع اهمیت دارد که نویسنده تا چه اندازه به امکان بصری شدن اثر خود فکر میکند و ظرفیتهای تصویری قصه را در نظر میگیرد.
در ادامه این نشست صدرعاملی درباره مشکلات ساختاری سینمای ایران، گفت: نداشتن یک تهیهکننده مقتدر، مشکل بزرگی است که در ایران وجود دارد و هنوز برای حل آن اقدامی جدی صورت نگرفته است. شهر پر شده از کلاسهای کارگردانی و بازیگری اما هیچ کلاسی برای آموزش تهیهکنندگی و تربیت مدیر تولید برای جوانانی که به این حوزه علاقهمند هستند، وجود ندارد.
در این نشست افرادی همچون فرهاد توحیدی، علیرضا حسینی، نازنین مفخم، مهرزاد دانش، محمد آلادپوش، رامتین شهبازی، محمدعلی حسین نژاد، علی روئینتن، علیاکبر حیدری، امیر فرض اللهی و … حضور داشتند.
